liegen tijdens je sollicitatie: waar ligt de grens?

We willen allemaal ons beste beentje voorzetten tijdens een sollicitatiegesprek. Maar hoever mag je daarin gaan? Wanneer wordt feiten opsmukken liegen? En wat zijn de mogelijke sancties als je liegt tijdens je sollicitatie?

 

veel gebruikte leugens tijdens een sollicitatie

  • “Ik ben afgestudeerd als handelsingenieur” (feit: diploma niet behaald).
  • "Ik zocht een nieuwe uitdaging” (feit: ontslagen bij vorige werkgever).
  • “Ik verdiende bij mijn werkgever meer” (feit: loon lag 20% lager).
  • “Ik spreek vlot drie talen” (feit: basiskennis van twee andere talen).
  • “Ik had een bedrijfswagen” (feit: enkel een kilometervergoeding).

definitie van een leugen 

  • Bewust verkeerde of misleidende informatie geven tijdens je sollicitatie (een vervalst diploma).
  • Bewust informatie achterhouden (een taxichauffeur die een rijverbod verzwijgt).

Dit soort bedrog kan zeker leiden tot de nietigheid van de arbeidsovereenkomst. En dan is een ontslag om dringende reden een mogelijke sanctie. Zelfs als het pas ontdekt wordt na vele jaren.

 

bewijslast ligt bij de werkgever

  • Het is aan de werkgever om aan te tonen dat de arbeidsovereenkomst nooit zou tot stand gekomen zijn als de feiten op het moment van de sollicitatie bekend waren.
  • De werkgever moet bovendien aantonen dat het op dat moment niet mogelijk was om te achterhalen dat de sollicitant loog.
  • De stukken waar de valse informatie in werd opgenomen (zoals het cv of de motivatiebrief) kunnen dienen als bewijzen.

privacy is uitzondering tijdens sollicitatie

  • Een werknemer heeft het recht om informatie achter te houden over zijn of haar privéleven en dus niet te antwoorden op dit soort vragen: "Ben je voor de mannen?”, “Doe jij mee aan de ramadam?”, “Stem je voor de goeie?" of “Wil jij nog kinderen?”.
  • De werkgever mag deze vragen alleen stellen tijdens de sollicitatie als ze relevant zijn voor de functie (vb. de politieke voorkeur vragen aan een journalist).
  • In de praktijk is dit echter meestal een pure feitenkwestie en moeilijk te bewijzen.

De arbeidsovereenkomst is gebaseerd op een vertrouwensrelatie tussen werknemer en werkgever waarin bedrog niet thuis hoort. Het is daarom beter om als sollicitant het adagium ‘eerlijk duurt het langst’ te hanteren. Weet bovendien dat eerlijk communiceren over wie je bent en wat je vaardigheden en ambities zijn de beste manier is om terecht te komen op een werkplek die je echt ligt.

 

Meer weten over de arbeidsrechtelijke aspecten van aanwerving? 


Randstad vroeg advocaat Filip Tilleman meer uitleg over wat de gevolgen zijn van liegen tijdens het solliciteren. Tilleman is de auteur van De Randstad Werkpocket: alles wat werkgevers en werknemers moeten weten over de wet- en regelgeving op de Belgische arbeidsmarkt.