ondanks de coronacrisis zit de arbeidsmarkt niet op slot.

In maart noteerde de VDAB een derde minder vacatures dan een jaar geleden. De coronacrisis laat zich zeer duidelijk voelen, maar ondanks deze tik ziet Jan Denys, arbeidsmarktspecialist bij Randstad, ook kansen voor zowel bedrijven als kandidaten.

 

De Vlaamse arbeidsbemiddelingsdienst VDAB kreeg in maart een rechtstreekse melding van in totaal 17.361 vacatures. Vergeleken met maart 2019 gaat het om een daling met 31,3%. De daling is algemeen, maar enkele sectoren deelden zwaarder in de klappen. De sector horeca en toerisme noteert een daling met 61,6% en ook groot- en kleinhandel en zakelijke dienstverlening zien een forse terugval van meer dan 44%. “Als zich een crisis als deze voordoet, volgen bedrijven een herkenbaar patroon”, zegt Jan Denys. “Eerst worden tijdelijke contracten niet verlengd en daarna bekijken ze hun geplande aanwervingen. Bedrijven schrappen die niet allemaal en dat zie je ook aan de cijfers. De arbeidsmarkt blijft draaien. De derde fase zijn de ontslagen. Die vallen nu al, maar later dit jaar zullen grotere herstructureringen volgen.”


de ene crisis is de andere niet

Hoewel de coronacrisis diep inhakt op de arbeidsmarkt, wil Jan Denys ook een historische nuance aanbrengen. Vergeleken met de crisis van begin jaren ’70 is de natuurlijke uitstroom op dit moment groter. “Toen verlieten weinig mensen vanzelf de arbeidsmarkt, kwamen er veel nieuwe krachten bij en gingen tegelijk veel jobs verloren. Zo heftig is de cocktail ditmaal niet, maar de prognose van 100.000 nieuwe werklozen is niet niets. Dit is het hoogste cijfers sinds de Tweede Wereldoorlog, al moet gezegd worden dat in 2008 de voorspellingen ook veel negatiever waren dan wat uiteindelijk gebeurde.”

 

een jaartje extra studeren

De arbeidsmarkt zit niet op slot, maar toch bevinden veel kandidaten zich in een bijzondere situatie. Heeft het zin om nu op zoek te gaan naar een (nieuwe) job? “Voor sommige profielen, zoals ingenieurs zal er weinig veranderen, maar velen zullen hun ambities moeten bijstellen”, zegt Jan Denys.

“Dat betekent dat meer mensen tevreden zullen moeten zijn met een job die ze een jaar geleden niet hadden aangenomen. Wees niet te kieskeurig, veranderen kan later nog altijd.”

Voor nieuwkomers op de arbeidsmarkt is de situatie extra precair. Het afstuderen loopt al niet van een leien dakje en het vinden van een job kondigt zich evenmin gunstig aan. “Het kan een optie zijn om een jaar extra te studeren. Niet als vakantie, maar om extra vaardigheden te verwerven en die in te zetten wanneer de situatie beter is”, aldus Jan Denys.

 

ogen openhouden

Extra vaardigheden verwerven is overigens meer algemeen geen slecht idee voor wie zich in afwachting van betere tijden wil wapenen. “Voor wie geen job heeft, is dat zeker een goede strategie en ook een heel toegankelijke. Meer dan vroeger is het aanbod aan online vormingen zeer interessant, dus benut dat.” Wie werk heeft en een nieuwe job overweegt, hoeft die plannen zeker niet op te bergen, benadrukt Jan Denys. Ogen openhouden is de boodschap.

“Ik heb begrip voor de onzekerheid en voor het idee om de kat uit de boom te kijken, maar de arbeidsmarkt ligt niet stil. Dit is geen reden om voor jaren af te zien van je plannen. Durf interessante opties een kans te geven.”


onhaalbare profielen halen

Net als de kandidaten hebben ook de bedrijven een moeilijke inschatting te maken. De crisis nodigt uit tot het pauzeren van de aanwervingen, maar hoe kan je je dan voorbereiden op een terugkeer van de schaarste op de arbeidsmarkt? Jan Denys ziet vooral opportuniteiten. “Voor grote bedrijven is dit een ideaal moment om extra talent binnen te halen. Talent dat anders niet op de markt was of dat je anders via headhunting moest vinden. Het kan interessant zijn om nu specifieke profielen binnen te halen. Het komt erop aan iets verder te kijken dan het eerste kwartaal. Dat is niet gemakkelijk, maar misschien net iets makkelijker voor kleine bedrijven met een stevige financiële buffer. Zij kunnen nu mensen binnenhalen die anders misschien niet haalbaar waren.”